ابزار محبوب yt-dlp دردسرساز شد؛ تلاش فدراسیون بین‌المللی صنعت فونوگرافی برای قرار دادن این ابزار در لیست سیاه کپی‌رایت اتحادیه اروپا
خبر کوتاه اما عجیبی برای دنیای متن‌باز و لینوکس داریم! ابزار فوق‌العاده محبوب و همه‌فن‌حریف yt-dlp که تا این لحظه بیشتر از ۱۹۵ هزار ستاره در GitHub گرفته و توسط کلی توسعه‌دهنده از سرتاسر جهان آپدیت میشه، حالا مدعیان بزرگی پیدا کرده. فدراسیون بین‌المللی صنعت فونوگرافی یا همان IFPI که نماینده حدود ۸۰۰۰0 لِیبل موسیقی در ۷۰ کشور دنیاست، دلش می‌خواد این ابزار رو به عنوان ابزار «پیرسی» یا همان نقض کپی‌رایت وارد لیست سیاه اتحادیه اروپا کنه!
ماجرا از این قراره که IFPI تو پیشنهاد خودش به اتحادیه اروپا، ابزار yt-dlp رو یک «مشکل بزرگ برای صنعت موسیقی» معرفی کرده و حتی اسم چهارتا از maintainerهای اصلی پروژه رو هم با آیدی‌های GitHubشون آورده. اما خب، مگه این ابزار چکار می‌کنه که این همه سر و صدا به پا کرده؟ بیینید، این ابزار در اصل یک ابزار خط فرمان یا همان Command-line برای دانلود صوت و تصویره که خیلی‌ها ازش استفاده می‌کنن، اما نه یک سرویس تجاری برای کپی‌رایت‌شکنی!
nn
nn
لیست سیاه کپی‌رایت اتحادیه اروپا دقیقا چیه؟
این لیست توسط کمیسیون اروپا مدیریت میشه و هدفش شناسایی سرویس‌های آنلاین و بازارهای فیزیکی خارج از اتحادیه اروپاست که ظاهراً دارن قوانین کپی‌رایت رو دور می‌زنن یا تو این کار کمک می‌کنن. البته خیلی هم نباید نگران باشید؛ این لیست حکم دادگاه رو نداره و هیچ جریمه یا اقدام قانونی مستقیمی پشتش نیست. بیشتر یک جور ابزار فشاره تا روی اپراتورها و دولت‌های خارج از اروپا فشار بیارن تا سرویس‌های مدنظر رو محدود کنن.
نسخه جدید این لیست قرار است تا سال ۲۰۲۷ نهایی بشه و فعلاً سازمان‌های مختلف دارن نظرات و گزارش‌های خودشون رو ارسال می‌کنن.
گزارش IFPI دقیقاً چی میگه؟
تو گزارشی که این فدراسیون داده، از ژنراتورهای موسیقی هوش مصنوعی گرفته تا سرویس‌های اشتراک‌گذاری فایل و سایت‌های متخلف بررسی شدن. این وسط، نام yt-dlp در کنار سایت‌های تجاری دانلود مستقیم قرار گرفته. اونا این برنامه رو ابزاری می‌دونن که داده‌های صفحات وب رو پردازش می‌کنه و به پلتفرم‌ها متصل میشه تا محتوا رو دانلود کنه. همچنین اسم توسعه‌دهنده‌هایی مثل pukkandan (بنیان‌گذار پروژه) و چندتا از maintainerهای دیگه مثل coletdjnz، bashonly و Grub4K به چشم میخوره.
جالبه بدونید تو همین گزارش، پلتفرم‌های بزرگی مثل X، دیسکورد، تلگرام و وایمو هم به عنوان جاهایی که به نقض کپی‌رایت دامن می‌زنن، معرفی شدن!
این یک ابزار است، نه یک سرویس تجاری!
نکته خیلی مهم اینجاست که لیست سیاه اتحادیه اروپا برای «سرویس‌های آنلاین» طراحی شده، در حالی که yt-dlp اصلا یک سرویس نیست! این یک نرم‌افزار متن‌باز با لایسنس Unlicense است و کدهای سورس اون در سرتاسر دنیا پخش شده. هیچ دامین مرکزی، هیچ درگاه پرداختی و هیچ هاست مشخصی وجود نداره که بشه اون رو بست یا فیلتر کرد.
اینکه یک ابزار همه‌منظوره خط فرمان رو با سایت‌های تجاری کپی‌رایت‌شکن توی یک کفه ترازو بذاریم، اصلا منطقی نیست. این ابزار مثل یک چاقوئه؛ هم میشه باهاش میوه پوست کند و هم کارهای دیگه کرد. خود ابزار ذاتاً مخرب نیست.
جمع‌بندی
این اولین بار نیست که اسم این ابزارها سر زبون‌ها میفته. قبلاً هم سایت‌هایی مثل Y2mate تو ویتنام بسته شده بودن یا دادگاه‌های آلمانی برای پروژه‌های مشابه دردسرهایی ایجاد کرده بودن. اما چسباندن برچسب ابزار پیرسی به یک پروژه متن‌باز جهانی، راه حل درستی برای حل مشکلات صنعت موسیقی نیست و باید دید واکنش نهایی اتحادیه اروپا به این درخواست‌ها چی خواهد بود.
